Świat finansjery (Making money), to humorystyczna powieść fantasy Terry Pratchetta, wydana w 2007r. W Polsce ukazała się w 2009r. Jest to trzydziesta szósta część długiego cyklu Świat Dysku, i druga zaliczana do podcyklu o Moist von Lipwigu.
Świat finansjery – opis książki a niżej recenzja.
Książka, którą wyczekiwałem dość długo, ale, prawdę mówiąc, nieco się zawiodłem. Poprzednia część cyklu, Piekło pocztowe, zafascynowała mnie. Po powoli blednącej gwieździe cyklu o Straży Miejskiej, miałem nadzieję, że trafiłem na coś dla siebie. Piekło pocztowe było powiewem czystej świeżości, polem do wykazania się i Pratchett popełnił to doskonale. Nie spodziewałem się tak szybkiego wyczerpania mocy twórczych, pewnie stąd zawód.
Książka jest napisana dosyć chaotycznie. Brakuje w niej spójności (proszę nie mylić tego z jednorodnością) akcji, czegoś, co chciałoby się zobaczyć. Obserwujemy wydarzenia, które nie fascynują. Tak, jakbyśmy czytali nudny podręcznik historii dla klas szóstych. Jedyną różnicą są golemy, krasnoludy i wampiry. Ot, mała domieszka, która w zasadzie nic nie zmienia. I piszę to świadom znaczenia golemów. Bo one znaczyły coś dla Pratchetta ale dla krytycznego czytelnika były ni przypiął, ni przyłatał. Ot, próbą wybrnięcia z takiego a nie innego splotu okoliczności, dosyć słabą nawiasem mówiąc.
Sam proces powstawania banknotów jest opisany nudno, nieciekawie, czytelnik walczy z wzrastającą sennością. Przykro mi to pisać, bo nie tego się spodziewałem. No ale tak to już bywa. A przecież mogło być tak ciekawie.
Wiele postaci na pierwszy rzut oka ważnych, tak naprawdę fabule nie są potrzebne do niczego. I to jest smutne nie z powodu ich nieprzydatności, ale z powodu umieszczenia ich w fabule przez autora.
Tagi: Akcji, Autora, Banknotów, Blednącej, Brakuje, Bywa, Chaotycznie, Chciałoby, Ciekawie, Cyklu, Część, Czystej, Czytali, Czytelnik, Czytelnika, Domieszka, Dość, Doskonale, Dosyć, Druga, Dysku, Długiego, Długo, Fabule, Fantasy, Fascynują, Finansjery, Golemów, Golemy, Gwieździe, Historii, Humorystyczna, Innego, Jakbyśmy, Jednorodnością, Jedyna, Klas, Krasnoludy, Krytycznego, Książka, Którą, Które, Lipwigu, Making, Making Money, Małą, Mi, Miałem, Miejskiej, Mnie, Mocy, Mogło, Moist, Money, Mówiąc, Mylić, Nadzieję, Napisana, Naprawdę, Nawiasem, Nic, Niczego, Nieciekawie, Nieco, Nieprzydatności, Nudno, Nudny, Obserwujemy, Oka, Okoliczności, Opisany, Ot, Pewnie, Piekło, Pierwszy, Pisać, Pisze, Pocztowe, Podcyklu, Podręcznik, Polem, Polsce, Popełnił, Poprzednia, Postaci, Potrzebne, Powieść, Powiewem, Powodu, Powoli, Powstawania, Pratchett, Pratchetta, Prawdę, Próba, Proces, Proszę, Przecież, Przykro, Przypiął, Przyłatał, Różnica, Rzut, Sennością, Siebie, Smutne, Splotu, Spodziewałem, Spójności, Straży, Świadom, Świat, Świat finansjery, Świeżości, Szósta, Szóstych, Szybkiego, Słabą, Takiego, Terry, Trafiłem, Trzydziesta, Twórczych, Ukazała, Umieszczenia, Walczy, Wampiry, Ważnych, Wiele, Wybrnięcia, Wyczekiwałem, Wyczerpania, Wydana, Wydarzenia, Wykazania, Wzrastającą, Zafascynowała, Zaliczana, Zasadzie, Zawiodłem, Zawód, Zmienia, Znaczenia, Znaczyły, Zobaczyć
Edmund Niziurski (ur. 10 lipca 1925 w Kielcach), polski prozaik, publicysta, scenarzysta i dramaturg, a także socjolog i prawnik.
Twórca popularnych książek dla dorosłych i młodzieży, cechujących się charakterystycznym, nieco absurdalnym humorem słownym. Najbardziej znane to: “Księga urwisów” (1954 – szkolna lektura w 1978 wpisana na Listę Honorową IBBY), “Sposób na Alcybiadesa” (1964 – szkolna lektura w 1978 wpisana na Listę Honorową IBBY), “Niewiarygodne przygody Marka Piegusa” (nagroda “Orle Pióro” przyznana przez czytelników “Płomyka” w 1970 r.), “Klub włóczykijów“, “Naprzód, Wspaniali!“, “Adelo, zrozum mnie!”, “Żaba, pozbieraj się!”, “Awantura w Niekłaju“, “Siódme wtajemniczenie“.
Urodził się w rodzinie urzędniczej; syn Stanisława Niziurskiego, urzędnika państwowego i Leokadii z Grethów. Uczył się w Gimnazjum im. J. Śniadeckiego w Kielcach, jednak naukę przerwała wojna. Wraz z rodziną został ewakuowany na Węgry, gdzie kontynuował naukę w gimnazjum polskim dla uchodźców. Do Polski wrócił w 1940 r. Pracował jako robotnik w Hucie “Ludwików” i praktykant rolny w majątku Jeleniec pod Ostrowcem Świętokrzyskim. Uczył się na tajnych kompletach w Ostrowcu i w 1943 r. zdał egzamin maturalny; w tym samym roku rozpoczął eksternistyczne studia prawnicze na tajnych kompletach w Jeleńcu. Po zakończeniu wojny kontynuował studia prawnicze na Katolickim Uniwersytecie Lubelskim i Uniwersytecie Jagiellońskim w Krakowie. Studiował równocześnie dziennikarstwo na Wyższej Szkole Nauk Społecznych w Krakowie (1946–1947) i socjologię na Uniwersytecie Jagiellońskim (1947). W 1947 r. ukończył studia prawnicze i uzyskał tytuł magistra. Ożenił się w 1947 r. z Zofią Barbarą Kowalską. Mieszkał i pracował w Katowicach i Kielcach, a od 1952 r. w Warszawie. Pracował w redakcji tygodnika “Wieś”, rozwijając równocześnie własną twórczość literacką. W 1951 r. został członkiem Związku Literatów Polskich, a w 1952 r. członkiem ZAiKS. Jest członkiem Stowarzyszenia Pisarzy Polskich.
Debiutował w 1944 w wydawanym przez Armię Krajową “Biuletynie Informacyjnym”, w którym opublikował wiersz. Po wojnie współpracował z czasopismami “Płomyk”, “Świat Młodych”, “Wieś” oraz z Polskim Radiem jako autor słuchowisk. Popularność i uznanie przyniosły mu utwory dla dzieci i młodzieży, pisane żywo i barwnie, lecz i skłaniające do refleksji. Dla czytelnika dorosłego Niziurski napisał takie powieści, jak Przystań Eskulapa (1958, powieść sensacyjna), Pięć manekinów (1959, powieść kryminalna), Salon wytrzeźwień (1964), Wyraj (1964), Eminencje i bałłabancje (1975). Jego utwory były przekładane na wiele języków, w tym chiński. W 1974 otrzymał Nagrodę Komitetu do Spraw Radia i Telewizji za twórczość radiową dla dzieci i młodzieży, w 1975 został kawalerem Orderu Uśmiechu.
Powieści Niziurskiego mają dynamiczną, często sensacyjną akcję i wyróżniają się indywidualnym stylem narracji oraz humorem słownym i sytuacyjnym. Rzeczywistość była ukazywana oczami ucznia, szkoła pokazywana jako miejsce opresyjne (choć z humorem). Elementy dydaktyczne i moralne są wprowadzane w sposób nienachalny.
Niziurski jest silnie związany z Kielecczyzną dziś zwaną regionem świętokrzyskim. Akcja kilku powieści rozgrywa się w fikcyjnych miejscowościach: Wilczków w Księdze urwisów, Niekłaj, Odrzywoły. które można umiejscowić w tym regionie. Niektóre opowiadania (Dzwonnik od świętego Floriana) rozgrywają się w tym regionie w okresie międzywojennym i upamiętniają wielkie strajki chłopskie w okresie sanacji.
W późniejszych utworach Niziurski często osiągał wysokie efekty pod względem formy, posługując się realizmem magicznym (Siódme wtajemniczenie, 1969) czy groteską (Awantury kosmiczne). Tonacja kolejnych utworów jest pod wieloma względami coraz bardziej pesymistyczna, charakterystycznymi postaciami stają się outsiderzy nie mogący dopasować się do szkolnego otoczenia, w którym niebezpieczni są nie tylko nauczyciele, ale także inni uczniowie.
Niziurski używa biegle humoru słownego. Charakterystycznym elementem stylu pisarza są znaczące czy groteskowe nazwiska i imiona, np. Wieńczysław Nieszczególny, Chryzostom Cherlawy, Zygmunt Gnacki itd. Język, którym mówią bohaterowie, to barwna mieszanina autentycznego slangu młodzieżowego, języka naukowego i kreacji autorskiej. Niziurski jest dobrym obserwatorem życia młodzieży, ale ze względu na cykl wydawniczy powieści oraz ich wznowienia po kilku latach, język, którym mówi młodzież w jego powieściach, często bywa anachroniczny i nie odpowiada prawdziwemu, który się bardzo szybko zmienia.
Tagi: Absurdalnym, Adelo, Akcja, Akcję, Alcybiadesa, Anachroniczny, Armię, Autentycznego, Autor, Autorskiej, Awantura, Awantura w Niekłaju, Awantury, Awantury kosmiczne, Barbarą, Bardziej, Bardzo, Barwna, Barwnie, Bałłabancje, Biegle, Biuletynie, Bohaterowie, Bywa, Była, Były, Cechujących, Charakterystycznym, Charakterystycznymi, Cherlawy, Chiński, Choć, Chryzostom, Chłopskie, Coraz, Cykl, Czasopismami, Często, Czytelnika, Czytelników, Członkiem, Debiutował, Dobrym, Dopasować, Dorosłego, Dorosłych, Dramaturg, Dydaktyczne, Dynamiczną, Dzieci, Dziennikarstwo, Dziś, Dzwonnik, Edmund, Efekty, Egzamin, Eksternistyczne, Elementem, Elementy, Eminencje, Eskulapa, Ewakuowany, Fikcyjnych, Floriana, Formy, Gimnazjum, Gnacki, Grethów, Groteską, Groteskowe, Gwiazda Barnarda, Honorową, Hucie, Humorem, Humoru, Ibby, Im, Imiona, Indywidualnym, Informacyjnym, Inni, Jagiellońskim, Jako, Jednak, Jeleńcu, Jeleniec, Język, Języka, Języków, Katolickim, Katowicach, Kawalerem, Kielcach, Kielecczyzną, Kilku, Klub, Klub włóczykijów, Kolejnych, Komitetu, Kompletach, Kontynuował, Kosmiczne, Kowalską, Krajową, Krakowie, Kreacji, Kryminalną, Książek, Księdze, Księga, Księga Urwisów, Które, Latach, Lecz, Lekturą, Leokadii, Lipca, Listę, Literacką, Literatów, Lubelskim, Ludwików, Magicznym, Magistra, Mają, Majątku, Manekinów, Marka, Maturalny, Międzywojennym, Miejsce, Miejscowościach, Mieszanina, Mieszkał, Mnie, Mogący, Moralne, Mówi, Mówią, Można, Młodych, Młodzież, Młodzieżowego, Młodzieży, Nagroda, Nagrodę, Najbardziej, Napisał, Naprzód, Naprzód Wspaniali!, Narracji, Nauczyciele, Nauk, Naukę, Naukowego, Nazwiska, Niebezpieczni, Nieco, Niektóre, Niekłaj, Niekłaju, Nienachalny, Nieszczególny, Niewiarygodne, Niewiarygodne przygody Marka Piegusa, Niziurski, Niziurskiego, Np, Obserwatorem, Oczami, Odpowiada, Odrzywoły, Okresie, Opowiadania, Opresyjne, Opublikował, Orderu, Orle, Osiągał, Osobliwe przypadki Cymeona Maksymalnego, Ostrowcem, Ostrowcu, Otoczenia, Otrzymał, Outsiderzy, Ożenił, Państwowego, Pesymistyczna, Pięć, Piegusa, Pióro, Pisane, Pisarza, Pisarzy, Pokazywana, Polski, Polskich, Polskim, Popularność, Popularnych, Postaciami, Posługując, Powieść, Powieści, Powieściach, Pozbieraj, Późniejszych, Pracował, Praktykant, Prawdziwemu, Prawnicze, Prawnik, Prozaik, Przekładane, Przerwała, Przygody, Przyniosły, Przystań, Przyznana, Publicysta, Płomyk, Płomyka, Radia, Radiem, Radiową, Realizmem, Redakcji, Refleksji, Regionem, Regionie, Robotnik, Rodzina, Rodzinie, Roku, Rolny, Równocześnie, Rozgrywa, Rozgrywają, Rozpoczął, Rozwijając, Rzeczywistość, Salon, Samym, Sanacji, Scenarzysta, Sensacyjna, Silnie, Siódme, Siódme wtajemniczenie, Skłaniające, Slangu, Śniadeckiego, Socjolog, Socjologię, Sposób, Sposób na Alcybiadesa, Społecznych, Spraw, Stają, Stanisława, Stowarzyszenia, Strajki, Studia, Studiował, Stylem, Stylu, Świat, Świętego, Świętokrzyskim, Syn, Sytuacyjnym, Szkole, Szkolną, Szkolnego, Szkolny lud Okulla i ja, Szkoła, Szybko, Słownego, Słownym, Słuchowisk, Tajnych, Takie, Także, Telewizji, Tonacja, Twórca, Twórczość, Tygodnika, Tylko, Tytuł, Uchodźców, Ucznia, Uczniowie, Uczył, Ukazywana, Ukończył, Umiejscowić, Uniwersytecie, Upamiętniają, Ur, Urodził, Urwisów, Urzędniczej, Urzędnika, Uśmiechu, Utworach, Utworów, Utwory, Uznanie, Uzyskał, Używa, Warszawie, Węgry, Wiele, Wielkie, Wieloma, Wieńczysław, Wiersz, Wieś, Wilczków, Wojna, Wojnie, Wojny, Wpisana, Wprowadzane, Wrócił, Wspaniali, Współpracował, Wtajemniczenie, Wydawanym, Wydawniczy, Wyraj, Wyróżniają, Wysokie, Wytrzeźwień, Wyższej, Względami, Względem, Względu, Wznowienia, Własną, Włóczykijów, Żaba, Zaiks, Zakończeniu, Zdał, Zmienia, Znaczące, Znane, Zofią, Został, Zrozum, Zwaną, Związany, Związku, Życia, Zygmunt, Żywo
